The InterACT (Attitude Change and Tolerance) program is a preventive anti-discrimination educational program that promotes acceptance of stuttering and diversity among preschool and early school-age children. Although the program's effectiveness in shaping appropriate attitudes has been previously confirmed, there has been a lack of research focusing on the experiences of those implementing it. This study aimed to explore the perceptions and experiences of individuals who implemented InterACT in Poland with particular emphasis on perceived benefits and challenges. Participants included speech and language therapists, students, teachers, and psychologists, each of whom facilitated the implementation of the program at least one time. A mixed-methods approach was used, including a survey (n = 51) and semi-structured interviews (n = 7). The quantitative results confirmed high evaluations of the program's usefulness, ease of implementation and positive impact on children's attitudes toward stuttering and diversity. Qualitative analysis revealed the potential for modifying the program according to the group's needs, as well as the crucial role of the facilitator in its effectiveness. Respondents also highlighted the need for additional training on managing complex reactions from children and clarification of instructions in the educational materials. These findings support the program's continued implementation in Polish educational institutions and indicate its potential in anti-discrimination education.

Previous studies show that interventions to improve attitudes toward stuttering yield inconsistent results on the Public Opinion Survey of Human Attributes–Stuttering (POSHA–S). Comparisons of pre- and post-intervention samples indicate that success depends on the percentage of respondents who improved rather than the magnitude of change. A “crossover” effect emerged: respondents with the most positive pre-test attitudes showed lower post-test ratings, whereas those with the most negative pre-test attitudes showed the greatest improvement; respondents with intermediate attitudes showed little change. Similar patterns appeared in non-intervention samples, where one-third fell into positive, minimal, or negative change groups. The study analyzed 943 respondents from 29 intervention samples classified as unsuccessful (U), marginally successful (MS), successful (S), or very successful (VS), plus 345 respondents from 12 non-intervention samples. Using non-intervention data as a baseline, we calculated percentages shifting among the three change groups. In the VS category, interventions moved people from the negative and minimal change groups into the positive change group. In the S category, gains in the positive change group came from the negative change group. In the MS category, all intervention-related changes began in the negative change group, yielding modest growth in the positive and minimal change group. The U category showed shifts into both the positive and negative change group, mainly reducing the minimal change group. These findings suggest that interventions to improve attitudes toward stuttering should apply strategies tailored to individuals in positive, minimal, and negative change groups.

Nadrzędnym celem badań było ustalenie czy postawy komunikacyjne dzieci doświadczających jąkania w wieku wczesnoszkolnym różnią się od reakcji prezentowanych przez ich płynnie mówiących rówieśników oraz czy rodzicielska ocena nastawienia dziecka do mówienia jest zgodna z samooceną dokonaną przez uczniów. Wykorzystano schemat badania quasi-eksperymentalny. Pozwolił on na porównanie grupy eksperymentalnej z grupą kontrolną. Określone zostały dwie zmienne niezależne: płynność mowy i obecność wady wymowy, a także jedna zmienna zależna – ocena postaw komunikacyjnych. Dodatkowo średnie wyniki badanych dzieci z obu grup zostały poddane analizie ze względu na płeć, wiek, stan artykulacji, a w przypadku osób doświadczających niepłynności także ze względu na typ oraz nasilenie jąkania. W badaniach wykorzystano dwa, główne narzędzia, które pozwoliły na ocenę postaw komunikacyjnych. Test do badania postaw związanych z komunikowaniem się (CAT) (Vanryckeghem i Brutten, 2021) posłużył do zebrania informacji na temat samooceny nastawienia uczniów do własnej mowy. Z kolei autorski kwestionariusz ankiety, stworzony na podstawie testu CAT, umożliwił ukazanie rodzicielskiej oceny tych postaw. Analiza zebranego materiału badawczego potwierdziła, że dzieci doświadczające jąkania prezentują bardziej negatywne nastawienie do własnego mówienia niż ich płynnie mówiący rówieśnicy. Dodatkowo badania ujawniły, że rodzicielska ocena postaw komunikacyjnych różni się od samooceny dzieci z jąkaniem.

Przedmiotem badania w artykule były formy zapisu i odstępku wiana zawarte w pracy Bartłomieja Groickiego z 1567 r. pt. Tytuły prawa majdeburskiego. Celem było, po pierwsze, okreś­lenie czynników pozajęzykowych, które stymulowały powstanie wzorców gatunkowych nadania i odstąpienia wiana, a po drugie, ustalenie stopnia skonwencjonalizowania zachowań językowych. Obserwacji poddano zachowania językowe rozumiane jako akty illokucyjne, będące rezultatem celowego działania nadawcy na odbiorcę w określonej sytuacji komunikacyjnej. Bezpośrednim czynnikiem warunkującym powstanie formy zapisania wiana była chęć zapobieżenia nieuczciwym praktykom, do których dochodziło przy podziale majątku po śmierci męża, natomiast spisanie aktu odstąpienia wiana miało zabezpieczać prawa i interesy strony, której wdowa przekazywała wiano. Badanie dowiodło, że Groicki sięgnął po słownictwo i struktury językowe znane i stosowane wcześniej w komunikacji prawno-urzędowej. Formuły prawne użyte przez twórcę wzorca, zawierające czasowniki illokucyjne, mają względnie trwały i powtarzalny charakter.

Celem badania jest analiza ewolucji terminu Asperger w językach polskim i włoskim. Badania porównawcze wykazały, że zespół Aspergera stopniowo przestaje być postrzegany wyłącznie w kategoriach medycznych, a jego rozumienie ewoluuje w kierunku podejścia bardziej inkluzywnego i pozytywnego, m.in. pod wpływem psychologii pozytywnej. Zauważono, że termin Asperger funkcjonuje w różnych kontekstach – zarówno jako określenie cech osoby, jak i w odniesieniu do jej doświadczenia. Badanie potwierdziło, że mimo różnic w użyciu terminologii w zależności od kontekstu, termin Asperger zyskuje na rozpoznawalności, co sprzyja procesowi demedykalizacji oraz szerszemu rozumieniu zjawiska neuroróżnorodności.

Autorka artykułu omawia fenomen kulturowy, jakim w latach 2016–2025 było powstanie przekładów dwóch utworów klasyki literackiej (Kubusia Puchatka Alana Alexandre’a Milne’a i Małego Księcia Antoine’a de Saint-Exupéry’ego) na polskie gwary i języki regionalne, w kontekście zjawiska, jakim był zapoczątkowanego w latach 90. XX w. renesansu lokalności. Stawia przy tym pytanie o znaczenie i funkcję społeczną tych tłumaczeń. W odniesieniu do Kubusia… prezentuje warstwę onimiczną i analizuje mechanizmy humoru oryginału (tu: wybrane gry językowe oraz odwołania do kultury angielskiej), aby następnie porównać je z rozwiązaniami, jakie zaproponowali w tej materii autorzy tłumaczeń na gwarę śląską, wielkopolską, podhalańską i cieszyńską. Natomiast porównanie języka przekładów na gwary Małego Księcia z językiem oryginału pozwala autorce na sformułowanie tezy o abstrakcyjnym charakterze polszczyzny literackiej, a opisowym gwar.

W pracy poruszono problem wartości i wartościowania w tekstach promocyjnych na stronach internetowych kancelarii prawnych. Materiał wyekscerpowano z witryn 10 kancelarii prawnych, które w okresie od 21 sierpnia do 11 września 2020 roku znajdowały się na czołowych pozycjach po wpisaniu słowa „kancelaria” w wyszukiwarce Google. Głównym celem artykułu jest wskazanie, jakie typy wartości uznawane są za istotne w tej części dyskursu prawniczego, która dotyczy informowania o usługach prawnych, a także określenie dostrzeżonych środków aksjologizacji wypowiedzi. Zebrany materiał zdaje się dowodzić, że w tekstach badanego rejestru silnie eksponuje się wartości intelektualne, interpersonalne i prestiżowe, a najważniejsze z nich to kompetencje i wiedza osób świadczących usługi. Wartościowaniu służą przede wszystkim środki leksykalne: przymiotniki i przysłówki. Źródłem dokonanych w tekście odniesień uczyniono ustalenia teoretyczne wypracowane na gruncie lingwistyki antropologicznej.

Koncepcja języka neutralnego dynamicznie rozwija się na gruncie współczesnej polszczyzny. Elementy tej koncepcji coraz częściej przenikają do języka ogólnego, co niewątpliwie będzie wymagało reakcji osób tworzących materiały dydaktyczne do nauczania języka polskiego jako obcego. W artykule poddano analizie wybrane propozycje zaczerpnięte ze strony internetowej zaimki.pl, stanowiącej­główne źródło informacji o omawianym zagadnieniu, i podjęto próbę usystematyzowania reguł słowo­twórczych rządzących formami języka neutralnego. W tekście przyjrzano się m.in.: (neo)zaimkom i rodzajowi neutralnemu, neutralnym nazwom osobowym (neutratywom) oraz konstrukcjom z wykorzystaniem epicenu osoba (osobatywom). W toku analizy wyodrębniono i opisano mechanizmy gramatyczne rządzące procesem tworzenia wymienionych form oraz oceniono szanse i możliwości włączenia każdej z nich do treści nauczania języka polskiego jako obcego. Jak wykazano, część zagadnień już dziś mogłaby zostać z powodzeniem umieszczona w programie nauczania; w odniesieniu do pozostałych wskazano przeszkody takiego działania.

Przedmiotem artykułu jest ogląd sposobów manifestowania się kryzysu autorytetów/ekspertów i wiedzy naukowej w dyskursie sceptyków wobec szczepień przeciw COVID-19. W tym celu dokonano rekonstrukcji toposów argumentacyjnych obecnych w wypowiedziach odnoszących się do ekspertów medycznych oraz do osób przyjmujących szczepienia i statusu tych osób w społeczeństwie. Materiał egzemplifikacyjny stanowią komentarze internautów zamieszczane pod postami na oficjalnym profilu Ministerstwa Zdrowia na Facebooku. Przeprowadzona analiza umożliwiła zarysowanie głównych toposów dotyczących autorytetów naukowych (w tym ekspertów medycznych): toposu nierzetelnych/niekompetentnych ekspertów, toposu nieprawdziwych/fałszywych ekspertów, toposu ekspertów kłamców i toposu ekspertów zależnych (od firm farmaceutycznych / rządu) oraz odnoszących się do osób zaszczepionych (topos niejednakowego/nierównego traktowania obywateli, topos szczepienia się dla benefitów oraz topos zaszczepionych jako zagrożenia).

W tekście podjęto próbę rekonstrukcji językowego obrazu kobiety w dyskursach polskiej manosfery, którą można zdefiniować jako sieć stron internetowych poświęconych problemom mężczyzn oraz ich poglądom (w szczególności tym, które dotyczą kobiet). W jej obrębie funkcjonują takie społeczności jak zwolennicy ideologii red pill, incele, MGTOW (Man Going Their Own Way) czy artyści podrywu. Wyodrębniono cztery językowe profile konceptu kobiety, a więc cztery różne wymiary, w których jest ona postrzegana – aksjologiczny, seksualny, intelektualno-charakterologiczny oraz społeczny. Każdy z nich pozwala spojrzeć na kobietę z innego punktu widzenia – choć zawsze jest to punkt widzenia mężczyzny – i wyeksponować inny jej aspekt. Formułowane na stronach mano­sfery charakterystyki kobiet obfitują w krzywdzące stereotypy, mowę nienawiści, a niekiedy wręcz niebezpieczną mowę, czyli bezpośrednie nawoływanie do agresywnego działania.