W artykule dokonano analizy operacji niekinetycznych jako narzędzia presji strategicznej Rosji wobec państw zachodnich, ze szczególnym uwzględnieniem Finlandii i Polski. Badanie obejmowało trzy obszary: kontekst geopolityczny, instrumentalizację migracji oraz cyberprzestrzeń i środowisko informacyjne. Wykorzystanie jakościowych metod badawczych, w tym analizy źródeł wtórnych, dokumentów strategicznych, analizy porównawczej i treści, pozwoliło wykazać, że operacje niekinetyczne mają charakter wielowarstwowy, są dostosowane do lokalnych uwarunkowań i pozwalają osiągać cele strategiczne bez użycia siły militarnej. Skuteczność tych działań zależy od odporności instytucjonalnej i społecznej państw, a ich konsekwencje różnią się w Finlandii i Polsce z uwagi na kontekst historyczny i geopolityczny.

Ochotnicze straże pożarne funkcjonujące na poziomie samorządu gminnego są gwarantem akceptowanego poziomu bezpieczeństwa władz i społeczności lokalnej. Potencjał, którym dysponują społeczne jednostki ochrony przeciwpożarowej, w tym kadrowy, organizacyjny i operacyjny, jest wykorzystywany w działaniach ratowniczych, edukacyjno-kulturalnych i profilaktycznych. Te atrybuty ochotniczych straży pożarnych zadecydowały, że zostały one włączone jako podmioty do sytemu ochrony ludności i obrony cywilnej. W celu prawidłowej realizacji szerokiego katalogu zadań, które są nałożone na OSP, niezbędna jest współpraca organów gminy, jednostek ratowniczych PSP oraz mieszkańców, którzy zasilają szeregi drużyn OSP. W artykule dokonano analizy ilościowej i jakościowej potencjału jednostek OSP, wraz ze wskazaniem tych wyzwań (w kontekście zagrożeń i szans), które w perspektywie najbliższych lat mogą wpłynąć na funkcjonowania ochotniczych podmiotów ratowniczych w systemie ochrony ludności na poziomie lokalnym.

Celem badań było wyjaśnienie wybranych aspektów teorii i praktyki odnoszenia zwycięstwa rozpatrywanego w kontekście zakończenia konfliktu. Do rozwiązania problemów badawczych zastosowano podejście systemowe oraz metody analizy i krytyki literatury oraz studium przypadków. Ustalono, że w teorii i praktyce napotyka się trudności definiowania zwycięstwa w związku ze zmieniającym się charakterem współczesnych konfliktów, które rzadko kończą się trwałym sukcesem lub przegraną. Zwycięstwo jest wysoce uniwersalnym i generalizującym pojęciem. Należy je rozpatrywać w kategoriach zapewnienia trwałego pokoju po zakończonym konflikcie, tj. wykraczających poza sukces militarny. We współczesnych konfliktach prowadzonych poniżej progu wojny zwycięstwo można osiągnąć poprzez prowadzenie asymetrycznych kampanii politycznych, gospodarczych, informacyjnych i ekologicznych w formie działań niebezpośrednich, głównie przy użyciu środków niemilitarnych. Nie oznacza to jednak, że osiągnięcie zwycięstwa bez wyeliminowania pierwotnych źródeł konfliktu, w sposób automatyczny doprowadzi do jego zakończenia.

Publikacja koncentruje się na środkach prawno-organizacyjnych służących ochronie dziedzictwa kulturowego w obliczu powodzi, na przykładzie zdarzeń, które miały miejsce w Polsce we wrześniu 2024 roku. Celem artykułu było wyszukanie narzędzi prawno-organizacyjnych służących do ochrony dziedzictwa kulturowego, w tym zabytków podczas pojawienia się powodzi. W artykule wykorzystano metody teoretyczne, takie jak przegląd i analizę prawno-organizacyjnych środków zabezpieczających zabytki przed powodzią. Poddano też analizie dokumenty rządowe i resortowe, a także literaturę przedmiotową. Analiza miała charakter deskryptywno-analityczny i opierała się na danych wtórnych. Wśród wielu środków prawno-organizacyjnych zabezpieczających zabytki przed zagrożeniem powodzią oraz możliwości reagowania na jej skutki należy wskazać: prawo, rządowe wytyczne, krajowe i międzynarodowe programy pomocowe, powołanie koordynatora do spraw ochrony zabytków w przypadku powodzi, stworzenie krajowych rezerw finansowych, współpracę międzynarodową.

The article addresses the issue of information and decision-making processes taking place in crises. There is no integration between theoretical models of information and the practical aspects of crisis response; the administrative approach is excessively formal, neglecting cultural and psychological factors. The paper analyses the importance of information as a strategic resource, the determinants of information quality and their impact on the rationality of decisions made under time constraints and uncertain circumstances. A review of Polish and international literature has been conducted, accompanied by a methodological approach based on content analysis, comparative and case studies. The findings indicate that the key element of effective crisis management is minimising the information–decision gap, selecting relevant data, and safeguarding against disinformation. Accurate, up-to-date, and relevant information constitutes the foundation of making accurate decisions in situations threatening public safety.

Celem artykułu jest: 1) przedstawienie historii rozwoju pocisków do broni strzeleckiej krytykowanych za powodowanie nadmiernych obrażeń lub niepotrzebnego cierpienia, 2) przedstawienie ewolucji kluczowych norm międzynarodowego prawa humanitarnego ograniczających stosowanie pocisków, które rozszerzają się lub deformują w ludzkim ciele, 3) porównanie, w kontrolowanym eksperymencie z żelatyną balistyczną, wzorców uszkodzeń spowodowanych przez pocisk pełnopłaszczowy (Full Metal Jacket – FMJ) oraz pocisk typu open-tip match/HPBT (Lapua Scenar) kalibru .308 Win. (7,62×51 mm). Analiza została umieszczona w szerszym kontekście przepisów międzynarodowego prawa humanitarnego dotyczących stosowania broni palnej jako środka walki (w tym zasad proporcjonalności), co pozwala na powiązanie oceny konstrukcji amunicji ze sposobem jej użycia. Cele i hipotezy przyjęte przez autorów mogą pomóc w kompleksowym zrozumieniu kwestii amunicji i jej wpływu zarówno z perspektywy prawa, jak i wojskowości.

Celem badania było zidentyfikowanie czynników wpływających na zróżnicowanie postaw patriotycznych wśród dorosłych Polaków w wieku 20+, uczniów szkół średnich i nauczycieli. Analizowano typy patriotyzmu (heroiczny, heroiczno-obywatelski, obywatelski) oraz ich związki z różnymi zmiennymi. Ogólnopolskie reprezentatywne badanie przeprowadzono w 2022 r., stosując wywiady CAPI (dla nauczycieli, N = 1115, i dorosłych Polaków 20+, N = 1068) oraz CAWI (dla uczniów, N = 3718). Dobór próby oparto na losowaniu z bazy Systemu Informacji Oświatowej (dla uczniów i nauczycieli) oraz bazy PESEL (dla Polaków 20+), z zachowaniem reprezentatywności względem m.in. województw, typu szkoły czy cech społeczno-demograficznych. Patriotyzm heroiczny dominuje wśród uczniów, podczas gdy dorośli Polacy i nauczyciele preferują bardziej zróżnicowane podejście, łączące aspekty obywatelskie. Wyższy poziom zaangażowania obywatelskiego, prawicowe poglądy oraz pozytywny stosunek do wiary korelują z patriotyzmem.

Obecna i przyszła pozycja państwa jest wynikiem kilku czynników. Jednym z kluczowych są indywidualne i społeczne zasoby ludzkie. Kapitał demograficzny jest podstawową wartością, która wpływa na wiele strategicznych aspektów rozwoju danego państwa. W przypadku Polski zasoby demograficzne w 2025 r. są nadal duże. Niemniej jednak ze względu na bardzo niski wskaźnik urodzeń, przyszłość państwa w tym względzie będzie gorsza, a może nawet katastrofalna. Zmiany demograficzne zachodzą w kilku obszarach, wywierając znaczący wpływ na kwestie związane z bezpieczeństwem, w tym szczególnie bezpieczeństwo militarne i gospodarcze. Jest to już częściowo widoczne między innymi na poziomie szkolnictwa podstawowego, średniego i wyższego. W niniejszym artykule podjęto próbę nakreślenia kilku wybranych problemów w tym obszarze.

Ratownictwo medyczne jest jednym z ważniejszych elementów systemu opieki zdrowotnej. Praca ratownika medycznego jest nierozerwalnie związana z ogromną odpowiedzialność i ciągłym ryzykiem. W artykule zostały przedstawione psychospołecznymi zagrożenia bezpieczeństwa dotyczące pracy zawodowej ratowników medycznych, a w szczególności skoncentrowano się na aktach agresji wobec ratowników podczas wykonywania obowiązków. Według Światowej Organizacji Zdrowia nawet 38 % pracowników służby zdrowia doświadcza przemocy fizycznej. Podczas badania ankietowego oszacowano częstości występowania agresji / przemocy wobec polskich ratowników medycznych oraz zbadano poczucia bezpieczeństwa ratowników medycznych w pracy zawodowej i określono wpływ agresywnych zachowań pacjentów i osób im towarzyszących na jakość wykonywanych obowiązków zawodowych.