- Research Article
- 10.62810/jss.v8i1.317
- Jun 21, 2025
- Journal of Social Sciences - Kabul University
- Gul Ghotai Walizada Sara
Se llama acentuación a la fuerza mayor que se le da a determinada silaba dentro de una palabra, diferenciándola así de las demás por su alta duración, intensidad y tono. Existen tres clases de acentos: gráfico, prosódico y diacrítico. En español las palabras agudas son las que se acentúan gráficamente en la última silaba; la mayoría de las palabras que manejamos en este idioma son graves o llanas, es decir, las acentuadas en la penúltima silaba; y, por último, son esdrújulas, las que llevan la tilde en la antepenúltima silaba. A veces se llama sobresdrújulas a las palabras cuya silaba tónica es la anterior a la antepenúltima. En realidad, se trata de una variante de las esdrújulas, y siempre son formas verbales a las que se adhieren los pronombres átonos. Todas las palabras esdrújulas y sobresdrújulas sin excepción llevan acento prosódico. Palabras Clave: Acentuación, Agudas, Entonación, Esdrújulas, Llanas, Tilde.
- Research Article
- 10.62810/jss.v8i1.275
- Jun 21, 2025
- Journal of Social Sciences - Kabul University
- خواجه ذبیح الله صدیقی + 2 more
سلامت روان، فقط نبود بیماری و ناتوانی نیست بلکه در برگیرندۀ رفاه کامل جسمی، روانی و اجتماعی است. تحقیق حاضر به هدف بررسی رابطه میان سلامت روان و تابآوری متعلمین لیسۀ حبیبه در شهرکابل با انتخاب تعداد ۳۱۲ نفر به عنوان نمونه به روش نمونهگیری سهمیهای و تصادفی، در سال 1403 انجام شد. در این تحقیق، پرسشنامۀ سلامت عمومی گلدبرگ (۱۹۷۲) و پرسشنامۀ تابآوری کانر و دیویدسون (۲۰۰۳) استفاده شده است. در تجزیه و تحلیل دادهها ازآزمونهای همبستگی پیرسون و رگرسیون خطی ساده استفاده شده است. یافتهها نشان داد که بین تابآوری و سلامت روان، رابطۀ آماری معناداری وجود دارد (p<0.001). نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد که تابآوری میتواند بهعنوان متغیر پیشبین برای وضعیت سلامت روان در نظر گرفته شود. در نتیجه، تابآوری با وضعیت سلامت روان، رابطۀ مثبت و مستقیم دارد و با برنامههای مداخلهای مانند آموزش تابآوری، میتوان سلامت روان و کیفیت زندگی متعلمین را ارتقا بخشید.
- Research Article
- 10.62810/jss.v8i1.313
- Jun 21, 2025
- Journal of Social Sciences - Kabul University
- محمد رفیع اکبری + 3 more
فرهنگ سازمانی پیش فرضهای بنیادیی در خصوص ارزشها، باورها، هنجارها، نمادها، زبان، شعائر و افسانههایی است که به عملکرد اعضای سازمان معنی میبخشد و بهطور جمعی مقبولیت داشته و به عنوان راهنمای عملکرد و رفتارهای مورد انتظار نقش بازی میکند. با اغتنا از روش توصیفی-پیمایشی، هدف این تحقیق بررسی وضعیت فرهنگ سازمانی غالب و مطلوب پوهنځیها، با استفاده از ابزار بررسی فرهنگ سازمانی(OCAI) کامرون و کوئین (۱۹۹۹) میباشد. جامعهٔ آماری متشکل از (۸۳۰ ) تن اعضای علمی و اداری پوهنځیها بوده که با نمونهگیری تصادفی، حجم نمونه طبق فرمول کوکران، ۲۶۳ تن تخمین گردید. یافتهها نشان میدهد که فرهنگ سازمانی غالب در این پوهنځیها از نوع سلسلهمراتبی است؛ فرهنگی که با ماهیت پویای محیطهای آکادمیک و روحیهی همکاری سازگاری ندارد. در مقابل، فرهنگ سازمانی مطلوب از نوع قبیلهای شناسایی شده است؛ فرهنگی که تمایل قوی به ایجاد محیطی مشارکتمحور، انعطافپذیر و همکارانه را بازتاب میدهد. در ضمن، نتایج این مطالعه بر ضرورت تحول استراتژیک فرهنگ سازمانی این پوهنځیها تاکید میورزد.
- Research Article
- 10.62810/jss.v8i1.289
- Jun 21, 2025
- Journal of Social Sciences - Kabul University
- Khuwaja Muhammad Esami
This academic discussion provides an in-depth analysis of the causes of poverty and unemployment, offering effective and Sharia-compliant solutions based on the principles of Islamic economics. The topic is valuable because poverty and unemployment are not only economic issues but also major causes of social instability. The methodology used is analytical-descriptive, in which the causes of poverty and unemployment are examined from religious, economic, and social perspectives, followed by practical solutions derived from Islamic economic resources. The main findings of the discussion are that activating Zakat and Waqf institutions is an essential step toward social justice, Islamic financial mechanisms are an effective tool in the fight against poverty, the development of vocational skills is a key aspect of solving unemployment, and the fair distribution of income establishes the foundation for economic balance. Thus, Islamic economics offers a well-organized and balanced approach, which, if implemented in practice, could eliminate poverty and unemployment for good and create a just society.
- Research Article
- 10.62810/jss.v8i1.307
- Jun 21, 2025
- Journal of Social Sciences - Kabul University
- محمدحسن یوسفی + 1 more
این تحقیق با هدف شناسایی همبستگیهای آسیبشناسی روانی ناشی از اعتیاد به انترنیت در بین محصلان پوهنتون بامیان انجام شد تا بافهم بهتر این عوامل، راهکارهای پیشگیرانه و درمانی موثقتری ارائه شود. تحقیق حاضر مطالعهای توصیفی از نوع همبستگی بود و جامعه آماری تمام محصلان پوهنتون بامیان در سال تحصیلی 1402 بودند، تعداد ۲۶۸ نفر به روش نمونهگیری تصادفی طبقهای انتخاب شدند. نتایج نشان داد که بین اعتیاد به انترنیت و افسردگی، اضطراب و استرس رابطه مثبت و معنیدار وجود دارد (۰۱/۰>P). علاوه بر این، افسردگی، استرس و اضطراب در پیشبینی اعتیاد به انترنیت، معنیدار نشان داد (۰۰۰۱/۰>P). اضطراب که بهتنهایی 11% از واریانس را توجیه میکرد، بهترین پیشی بینی کننده بود. بعدازآن افسردگی 2% و فشار روانی 2% پیشبینی کنندههای بهتری بودند. همچنین شیوع اعتیاد به اینترنت در پسرها بهطور معنیداری بالاتر بود و سرانجام این عزتنفس تا حدودی زیادی با اعتیاد به انترنیت مرتبط (۰۵/۰<P) نشان داد. با توجه به اینکه اعتیاد به انترنیت از طریق ابعاد افسردگی و اضطراب قابل پیشبینی است؛ لذا نتایج این تحقیق نکات مهمی در زمینه آموزش محصلان مبتلابه اعتیاد به انترنیت و مداخلات درمانی برای کنترل بدکارکردی روانشناختی آنها همراه دارد.
- Research Article
- 10.62810/jss.v8i1.323
- Jun 21, 2025
- Journal of Social Sciences - Kabul University
- Abdullah Noori
This study examined the role of digital technologies in facilitating self-regulated language learning (SRL), with a focus on identifying effective strategies and their impact on learner autonomy and language proficiency. Following the PRISMA guidelines, the review synthesized findings from peer-reviewed studies published between 2010 and 2025, drawn from databases, including Web of Science, Scopus, ERIC, ProQuest, and Google Scholar. The analysis uncovered three key themes: (1) technology tools supporting SRL, (2) strategies for promoting learner autonomy, and (3) the impact of technology-enhanced SRL on language proficiency. Tools such as Mobile-Assisted Language Learning (MALL), Computer-Assisted Language Learning (CALL), and Learning Management Systems (LMS) have been found to provide interactive, adaptive, and collaborative environments that enhance Self-Regulated Learning (SRL). The findings revealed that digital technologies support autonomous learning and contribute to increased learner motivation and improved language performance. The study concludes with pedagogical implications, emphasizing the need for strategic integration of technology and learner training to optimize outcomes.
- Research Article
- 10.62810/jss.v8i1.305
- Jun 21, 2025
- Journal of Social Sciences - Kabul University
- عبدالعزیز آزاد + 2 more
افت تحصیلی عبارت از کاهش عملکرد محصلان در فرآیند یادگیری و تحصیل میباشد. عوامل متنوعی سبب افت تحصیلیگردیده و این پدیده میتواند به تأثیرات منفی بر آینده تحصیلی و شغلی فرد داشته باشد. هدف این مقاله بررسی تأثیر عوامل مختلف بر افت تحصیلی از دیدگاه محصلان برنامهی ماستری پوهنتون تعلیم و تربیه کابل در سال 1403 میباشد، برای رسیدن به این هدف، از روش تحقیق توصیفی– پیمایشی استفاده شده است. برای گردآوری دادهها از پرسشنامهی محقق ساخته بهره گرفته شده است. برای تحلیل دادهها از نرمافزار SPSS استفاده گردیده است. یافتههای این تحقیق نشان داد که عاملهای سازمانی، محیط آموزشی و اجتماعی، فردی محصل، اقتصادی، خانوادگی و محتوای آموزشی به ترتیب بیشترین تأثیر را بر افت تحصیلی دارند. همچنین یافتهها نشان داد که تأثیر هر یک از این عوامل بالاتر از حد متوسط است. بنابراین، میتوان استنباط کرد که تأثیر این عاملها بر افت تحصیلی بهطور قابل توجهی بالا است.
- Research Article
- 10.62810/jss.v8i1.186
- Jun 21, 2025
- Journal of Social Sciences - Kabul University
- Zikrullah Habibi + 1 more
The primary objective of this study is to assess the effectiveness of foreign aid in financing the Afghan government budget during the years 2011 to 2022. The research employs a mixed-method approach, combining descriptive and quantitative analysis. Data were collected from official sources including the Ministry of Finance and the Central Statistics Office, and analyzed using SPSS software (version 26). The significance of this study lies in Afghanistan’s heavy reliance on foreign aid during this period, making it crucial to understand the role of such aid in national budgeting for future economic planning. The findings indicate a strong and positive correlation between foreign aid and the national budget (correlation coefficients of 0.864 for the ordinary budget and 0.973 for the development budget). Foreign aid constituted a significant portion of the government's budget financing. Therefore, the Afghan government must plan to use these resources effectively to promote sustainable economic growth and reduce long-term dependency.
- Research Article
- 10.62810/jss.v8i1.271
- Jun 21, 2025
- Journal of Social Sciences - Kabul University
- مطیع الله رحیمی + 1 more
این تحقیق با عنوان به بررسی تحولات، فرصتها و موانع پیشروی این هنر پرداخته است. اهمیت این تحقیق در شناخت جایگاه تیاتر، تأثیر آن بر جامعه و ارائهی راهکارهایی برای توسعه و تقویت آن نهفته است. هدف تحقیق، تحلیل فرصتهای ایجادشده، شناسایی چالشهای اساسی و پیشنهاد راهکارهایی برای بهبود وضعیت هنر تیاتر در افغانستان است. روش تحقیق بهصورت کیفی و کمی بوده که شامل مصاحبه با هنرمندان تیاتر، بررسی اسناد، گزارشها و تحلیل دادههای تجربی میشود. یافتههای تحقیق نشان میدهد که نبود زیرساختهای مناسب، کمبود منابع مالی و نبود برنامه های فرهنگی از چالشهای اصلی این هنر هستند. در مقابل، برگزاری جشنوارههای ملی و بینالمللی، گسترش آموزش هنرتیاتر و حمایتهای بنیادی فرصتهای مناسبی برای توسعه تیاتر فراهم کردهاند. این تحقیق میتواند در ارتقای جایگاه تیاتر و رفع چالشهای آن در افغانستان مؤثر باشد.
- Research Article
- 10.62810/jss.v8i1.325
- Jun 21, 2025
- Journal of Social Sciences - Kabul University
- علی جان رحیمی + 2 more
هدف این تحقیق تحلیل و تبیین ارتباط میان رضایت شغلی و عملکرد شغلی کارمندان اداری پوهنتون کابل میباشد. ابزار جمعآوری اطلاعات در این تحقیق دو پرسشنامههای معیاری رضایت شغلی مینه سوتا (1930) با 6 مؤلفه و 19 سؤال و پرسشنامه عملکرد شغلی پاترسون (1999) با 15 سؤال بوده است. جامعه آماری شامل 400 کارمند اداری این پوهنتون بوده که مطابق فورمول کوکران با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی ساده، 77 نفر در سطح اعتماد %90 به عنوان نمونه انتخاب شده است. نتایج این تحقیق نشان داد که میانگین رضایت شغلی کارمندان در سطح پایینتری از حد متوسط قرار دارد و بیشترین رضایت مربوط به مؤلفههای حقوق، نوعیت شغل و سبک رهبری بوده و کمترین رضایت از مؤلفههای فرصتهای پیشرفت و محیط فیزیکی کاری بوده اند. همچنین، یافتهها حاکی از آن است که میزان مطلوبیت عملکرد کارمندان اداری این پوهنتون پایینتر از حد متوسطه بوده و رابطه بین رضایت شغلی و عملکرد شغلی مثبت و معنادار است.