Usûlî Kıyasın Bilgi ve Amel Değeri

Abstract

Translate Article

“Ortak bir illete sahip olmalari nedeniyle, aslin hukmunun fer‘e verilmesidir seklinde tanimlanan usuli kiyasin bilgi ve amel degeri, ilk donemden itibaren tartisma konusu olmustur. Soyle ki; hukum verme yetkisi sadece Sar‘i’e ait oldugu halde usuli kiyasin dinde hukum verme anlamina geldigi ve bilgi degerinin de nasslarca yerilmis zan oldugu gibi bazi argumanlar ileri surerek usuli kiyasi reddedenler olsa da, cogunluk tarafindan usuli kiyas asli ve ser‘i delil olarak kabul edilmis ve elde edilen bu hukum ile amel edilmesi gerekli gorulmustur. Bu calisma, usuli kiyasi kabul eden ve etmeyenlerin goruslerini mukayese etmenin otesinde, usuli kiyasin salt akli bir caba olmadigini, kendisi ile ulasilan bilginin naslarda yerilen zan olmayip aksine delile dayali zannin en ust derecesi oldugunu ve bunun da furu fikihta amel icin yeterli oldugunu nakli ve akli deliller ile ele alan bir calismadir. Kiyasla ilgili genel bir cerceve cizildikten sonra, usuli kiyas ve deliller hiyerarsisindeki yeri ve kiyasin bilgi ve ameli degeri ile sinirlandirilan bu makale ile usuli kiyasin bilgi ve amel degeri konusundaki tartismalara aciklik getirilmek istenmektedir.